บทที่ 3
การตัดสินใจเลือกพัฒนาอาชีพ
เรื่องที่ 1 ข้อมูลการตัดสินใจเลือกพัฒนาอาชีพ จะต้องอาศัยข้อมูลด้านต่าง ๆ ประกอบการตัดสินใจดังนี้
1. ความพร้อม หมายถึง สภาพของ บุคคลที่มีวุฒิภาวะแรงจูงใจและประสบการณ์เดิม สูงพอที่จะก่อให้เกิดการตัดสินใจเลือกพัฒนาอาชีพได้โดยสะดวก ได้แก่ ผลประโยชน์ตอบแทนทั้งที่เป็นตัวเงินและไม่เป็นตัวเงิน ประสบการณ์เดิม ได้แก่ มีความรู้ ความสามารถ ทักษะ สอดคล้องกับการพัฒนาอาชีพ
2. ความต้องการของตลาด
- การวิเคราะห์ความต้องการของตลาด สามารถกระทำได้โดย การสำรวจความคิดเหน็จากกลุ่ม ต่าง ๆเช่น ผู้บริหาร พนักงานขาย และลูกค้า
- การวิเคราะห์ยอดขายในอดีต
- การวิเคราะห์แนวโน้ม ซึ่งเป็นผลจากการสำรวจความคิดเหน็จากกลุ่มต่างๆ และการวิเคราะห์ยอดขายในอดีต
- การทดสอบตลาดโดยนำผลิตภัณฑ์จำนวนน้อย ๆ ไปจำหน่ายในตลาดเล็ก ๆ เพื่อศึกษาปฏิกิริยาการตอบรับของลูกค้า
3. ความรู้ ทักษะและเทคนิคต่าง ๆ การตัดสินใจเลือกพัฒนาอาชีพใด ควรมีความรู้ ทักษะ และเทคนิคในการประกอบ อาชีพนั้น ๆ เพื่อให้สามารถพัฒนาอาชีพได้อย่างมีคุณภาพและประสิทธิภาพ
4.ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม การตัดสินใจเลือกพัฒนาอาชีพจำเป็นต้องอาศัยข้อมูลด้าน ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยพัฒนาอาชีพให้สัมพันธ์สอดคล้องกับทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมมีอยู่ ไม่ทำลายทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีแนวทางอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
5. การใช้ที่ดิน การตัดสินใจเลือกพัฒนาอาชีพจำเป็นต้องอาศัยข้อมูลด้านการใช้ที่ดิน เพราะที่ดินี้เป็นปัจจัยสำคัญในการผลิตทางด้านการเกษตร
6. การใช้ทุน ทุน หมายถึง เงินทุน เครื่องจักรกลการเกษตรต่าง ๆ โรงเรือน สิ่งก่อสร้างที่ใช้ใน การผลิตและเก็บรักษาผลผลิต รวมทั้งปัจจัยการผลิตที่เป็นพันธุพืช พันธุ์สัตว์ ปุย สารเคมี เป็นต้นทุนมีความำคัญมากต่อการผลิตและทุนยังมีความสัมพันธ์กับแรงงาน
7. การใช้แรงงาน แรงงานเป็นปัจจัยสำคัญอย่างหนึ่งในการผลิต มีความหมายรวมถึงทั้งกายภาพและจิตใจ ในด้านกายภาพเกี่ยวกับเรื่องสุขภาพและอนามัย ความแข็งแรงสมบูรณ์ในการทำงาน ส่วนด้านจิตใจนั้นรวมถึงทัศนคติ อุดมการณ์ ความขยันหมั่นเพียร ความรู้สึกรับผิดชอบในการผลิต ลักษณะของแรงงาน อาจแบ่งได้ 3 ประเภท คือแรงงานคน แรงงานสัตว์ แรงงานเครื่องจักรกล
8. การจัดการการจัดการ หมายถึง การจัดสรรหรือการดำเนินการทรัพยากรในการผลิต (ที่ดิน ทุน และแรงงาน) เพื่อให้สามารถผลิตได้ตามวัตถุประสงค์และเป้าหมายของผู้จัดการฟาร์ม ซึ่งแตกต่างกันในแต่ละพื้นที่เกณฑ์ในการพิจารณาจัดการฟาร์มโดยทั่วไป พอสรุปได้ ดังนี้ 1. จะผลต่ออะไร 2. จะผลิตที่ไหน 3. จะผลิตเมื่อไร 4. จะผลิตเท่าไรและอย่างไร 5. จะผลิตและขายกับใคร
เรื่องที่ 2 การตัดสินใจพัฒนาอาชีพด้วยการวิเคราะห์ศักยภาพ การพัฒนาสิ่งใดก็ตาม มีวิธีการหลากหลาย เช่น ทำการวิจัย ทดลองทำก่อนลงมือทำจริง การใช้กระบวนการคิดเป็น นอกจากนี้ยังมีวิธีการวิเคราะห์ศักยภาพต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องว่าจะ สามารถพัฒนาอาชีพได้หรือไม่ โดยการวิเคราะห์ศักยภาพ 5 ด้าน ได้แก่
1. ศักยภาพของทรัพยากรธรรมชาติในแต่ละพื้นที่หมายถึง สิ่งที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ ซึ่งมนุษย์สามารถ นำไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อชีวิตประจำวันและการประกอบอาชีพ
2. ศักยภาพของพื้นที่ตามลักษณะภูมิอากาศ เช่น ประเทศไทยภาคกลางมี อากาศร้อน ภาคใต้มีฝนตก เป็นเวลานานภาคเหนือมีอากาศเย็น อาชีพเกษตรกรรมขึ้นอยู่กับ สภาพภูมิอากาศเป็นส่วนใหญ่ เช่น การปลูกลิ้นจี่ ลำไย ต้องการอากาศเย็น จึงจะออกผลได้
3. ศักยภาพของภูมิประเทศและทำเลที่ตั้งของแต่ละพื้นที่สภาพภูมิประเทศและทำเลที่ตั้งของแต่ละพื้นที่จะแตกต่างกัน เช่น เป็นภูเขา ที่ราบ สูง ที่ราบลุ่ม ความแตกต่างนี้มีผลต่อการพัฒนาอาชีพต่าง ๆ
4. ศักยภาพของศิลปะ วัฒนธรรม ประเพณี และวิถีชีวิตของแต่ละพื้นที่ทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศมีศิลปะ วัฒนธรรม ประเพณีและวิถีชีวิตที่แตกต่างกัน ดังนั้น แต่ละพื้นที่สามารถนำเอาสิ่งเหล่านี้มาใช้พัฒนาอาชีพได้ เช่น การทำธุรกิจร้านอาหารก็ต้องทราบว่าภาคใดมีวิถีชีวิตการรับประทานอาหารรสชาติแบบใด
5. ศักยภาพของทรัพยากรมนุษย์ในแต่ละพื้นที่ทรัพยากรมนุษย์ในแต่ละพื้นที่หมายถึง ความรู้ ความสามารถของมนุษย์ุที่เป็นภูมิปัญญาทั้งในอดีตจนถึงปัจจุบัน ด้านการประกอบอาชีพต่างๆในพื้นที่นั้น ๆ